مجموعه همسران، روابط نامشروع:

همسر من شغلش در بيمارستان است و اكثر همكارانش پرستاران و خانمها هستند. اعتماد و محبت زنان بيمارستان به همسرم مرا به شدت ناراحت مي كند و برخي مواقع باعث دعوايمان مي شود. مي خواهم بدانم چه برخوردي با همسرم داشته باشم؟ و چگونه اين مشكل را حل كنم؟
مدت چهار سال است كه همسرم نمي تواند نزديكي كند و به دنبال درمان بوديم نمي دانم چكار كنم؟ به گناه مي افتم.
من رابطه جنسي بر قرار كرده ام و اكنون پشيمان هستم، تكليف چيست؟
همسر من شغلش در بيمارستان است و اكثر همكارانش پرستاران و خانمها هستند. اعتماد و محبت زنان بيمارستان به همسرم مرا به شدت ناراحت مي كند و برخي مواقع باعث دعوايمان مي شود. مي خواهم بدانم چه برخوردي با همسرم داشته باشم؟ و چگونه اين مشكل را حل كنم؟

خلاصه سؤال: همسر من شغلش در بيمارستان است و اكثر همكارانش پرستاران و خانمها هستند. او مرد مؤمن و از خانواده مذهبي است، ولي زيادي با همكارانش (خانمها) صميمي شده است. من كه خود در بيمارستان كار مي كنم (در بيمارستاني جدا از محل كار همسرم) مراعات همكاران مرد را مي كنم و سعي مي كنم هر كسي حد و حدود خودش را بداند، امّا متأسفانه همسر بنده شده سنگ صبور زنان بيمارستان و بارها شده من به محل كار ايشان رفته ام و آنجا مملو از خانمهاي بيمارستان بوده كه در حال بگو بخند هستند. بارها به ايشان تذكر داده ام. امّا او معتقد است من حساسيت الكي زنانه به خرج مي دهم و منطق ندارم. البته زني هستم تقريباً حساس ولي اعتماد و محبت زنان بيمارستان به همسرم مرا به شدت ناراحت مي كند و برخي مواقع باعث دعوايمان مي شود. مي خواهم بدانم چه برخوردي با همسرم داشته باشم؟ و چگونه اين مشكل را حل كنم؟

پاسخ:

قبل از پرداختن به پاسخ اصلي سؤال، لازم است يك نكته به عنوان مقدمه عرض شود و آن اينكه: يكي از عوامل فروپاشي خانواده ها و اختلال در روابط زناشويي, شكّ افراطي و بدگماني همسران به يكديگر است و در برخي موارد اين امر به انهدام و فروپاشي بنيان هاي محكم نظام خانواده مي انجامد. ادارة امور زندگي مشترك , نياز به تدبير عاقلانه, دانش كافي, آگاهي و بصيرت , خرد ورزي و دور انديشي دارد. موفقيّت در اين زمينه, تلاش زيادي مي خواهد بايد در صدد ايجاد يك خانواده متعادل بود. براي برقراري و استمرار رابطه اي پر دوام , پر بركت , مسرّت بخش , با نشاط و شادي آفرين , ميان زن و شوهر و پيشگيري از سردي ها و بدبيني و سوء ظنّ ها , اختلافات و درگيري ها , هر دو نفر (زن و شوهر) بايد تلاش نمايند و در جهت جلب رضايت فرد مقابل و ايجاد آرامش و آسايش همديگر , قدم هاي اساسي و محكمي بردارند(۱).
در صورتي كه نسبت به گفته خود نيز مطمئن هستيد مي توانيد از شيوه هاي ذيل كمك بگيريد:
۱٫ گفتگوي صميمانه: براي اينكه بتوانيد بر او تأثير مثبت بگذاريد اعتماد و محبت بين شما دو چندان شود , اوقاتي را تعيين كنيد كه با صميميت و صداقت با هم به گفتگو و تفاهم بپردازيد. سعي كنيد همديگر را بيشتر بفهميد ,‌ با تمايلات و تعلقّات هم , بيشتر آشنا شويد. در صورت امكان , در اوقات فراغت به بيرون از منزل (پارك , سينما , …) برويد و يا سفرِ بيرون از شهر داشته باشيد. هدف از اين اقدامات در كنار هم بودن, با هم سخن گفتن , همراه و همدل بودن است كه باعث ازدياد محبت ,‌ افزايش اعتماد و اطمينان در طرفين مي شود. به لحاظ محدوديت هاي شغلي كه در بين شما وجود دارد ,‌ احتمالاً فرصت هاي كمي داريد كه با هم بودن را بيشتر تجربه كنيد. در صورت امكان شيفت كاري را به گونه اي تنظيم نماييد كه با هم سر كار برويد و با هم به منزل برگرديد. در منزل در كنار يكديگر بودن , زمينه هاي شك و گمان را از بين مي برد و همدلي ها و تفاهم و محبت بين شما به تدريج اثر بخش خواهد شد به گونه اي كه رضايت شما محور روابط مي گردد به شرط اين كه جر و بحث نكنيد و در بحث ها به دنبال اقرار گرفتن و محكوم كردن نباشيد. رعايت اين اصول هر چند زمان مي برد ولي اثر بخش است.
۲٫ تبادل عاطفي: هم چنان كه در ابتداي زندگي با شور و مهر و محبت با هم برخورد مي كرديد، اين تبادل عاطفه و محبت را اكنون چند برابر كنيد. دوام و استحكام پايه هاي زندگي مشترك، نياز مستمر به ايثار عواطف صادقانه و صميمانه دارد. سعي كنيد در قلب, كلام و رفتار، همسر خود را بيشتر از گذشته مورد مهر و محبت قرار دهيد. با شادابي و نشاط با او برخورد كنيد. همسرتان را آنگونه كه هست بپذيريد, نه آن چنان كه مي خواهيد. انتظارات و توقّعات خود را تعديل نماييد. خود را به خاطر اين ميكروب شكّ افسرده و نگران نشان ندهيد. همسر شما نبايد احساس كند كه شما به او شكّ داريد و اعتماد گذشته را نداريد. با حُسن سلوك و اعتماد متقابل است كه شيريني و حلاوت در زندگي مشترك افزايش مي يابد.
۳٫ مراسم معنوي: سعي كنيد در خانه خود بحث هاي ديني هر چند براي زندگي باشد داشته باشيد. برنامه سفر زيارت ائمه و امامزاده داشته باشيد و در دعاهايتان براي زندگي ديني و دنيوي خود دعا كنيد.
۴٫ تفاهم به جاي تخاصم و تنش: بايد بجاي لجاجت و درگيري رفاقت در خانواده حاكم باشد. با ايجاد روحية تعاون و همدلي و تفاهم , جلوي لجاجت ها و تنش ها را بگيريد. سرماية برقراري و استمرار رابطة خوشايند و مطلوب، همراهي, هم فكري ،حق گويي وحق جويي در بين همسران است و اين مايه سعادت و خوشبختي است(۲)۱٫
۵٫ آشنايي با شرايط كاري همسرتان:
شرايط كاري همسرتان را بيشتر بشناسيد , ويژگي هاي محل كارش را درك كنيد و به او اعتماد كنيد. اگر همسر شما به عنوان شخصيتي مورد اعتماد و الگويي نيكو در محل كارش مورد توجه قرار گرفته است و او را به انجام كارهاي خير و گره گشايي از مشكلات همكارانش وا داشته است , اين نه تنها جاي نگراني ندارد ,‌ بلكه موجب افتخار و احترام است. داشتن روحية اجتماعي و توانِ برقراريِ روابط خوب با ديگران از صفات نيكوي هر انساني است. البته بايد در اين روابط ,‌ موازين عرفي و شرعي مراعات شود.
۶٫ تقويت روحية مذهبي:
با توجه به اينكه همسر شما فردي ديندار و مذهبي است، تلاش كنيد به طور غير مستقيم روح دينداري او را پرورش و تقويت نماييد.
او را با احكام شرعيِ روابط مردان و زنان نامحرم بيشتر آشناكنيد. در زمان و موقعيت مناسب به او متذكر شويد كه ارتباط مداوم با زنان بدون رعايت حدود شرعي و عرفي , باعث ايجاد فساد و وسوسه هاي شيطاني مي شود. لذا بايد مراقبت شديدي داشت.
۷- رعايت احترام و ادب در انتقاد:
از تذكرهاي پي در پي و انتقادهاي بي مورد خودداري كنيد گاهي نوشتن نامه محترمانه و بيان خواسته خود به شكل درخواست و خواهش اثر بخش تر از گفتگوي حضوري است.
۸-منفي بافي ممنوع!
منفي نگر نباشيد و به نقاط مثبت همسرتان مانند ايمان و اينكه محبت به شما دارد بيشتر توجه كنيد به قابليّت ها و توانايي هاي مثبت , مفيد و ارزندة او تكيه كنيد.
۹- در انجام كارهاي خوب، همسرتان را ياري كنيد:
در جهت پيشرفت او ,‌ قدم برداريد و به او در مسير تكامل فردي و اجتماعي كمك نماييد. در حكم بالي باشيد كه همسرتان را به پرواز در آورد. به جهت اين شكِ مزمن , در خود فرو نرويد و در افكار و وسوسه هاي خود غرق نشويد و حرص نخوريد , بلكه به فكر پيشرفت زندگي و ايجاد نشاط و شادابي همسرتان و شيوة نفوذ بيشتر باشيد. در حضور بستگان و دوستان از كارها و صفات خوب ايشان تعريف و تمجيدِ معقول و منطقي نماييد. از او حمايت كنيد تا علاقه و اعتمادِ همسرتان به شما افزايش پيدا كند و اعتماد طرفيني شود. با وجود پاره اي از نقاط ضعف و منفي در رفتار همسرتان, شخصيّت او را همچنان با ارزش تلقي كنيد. توجه داشته باشيد كه هم گرايي و هماهنگي مطلق در زندگي مشترك بين زوجين امكان پذير نيست, بلكه اين توافق و تناسب , نسبي است.
به شيرين زباني و لطف و خوشي
تواني كه پيلي به مويي كِشي
۱۰-تدريجي بودن تغيير رفتار:
شخصيّتِ آدمي , قابل تغيير و تحوّل است همان گونه كه در شكل گيري يك رفتار , زمان ,‌نقش مؤثري دارد. در تغيير يك رفتار نا مناسب كه عادت شده است‌، نياز به گذشت زمان طولاني دارد. مي توانيد به صورت تدريجي , با ترفندهاي مختلف ,‌ رفتار او را تغيير دهيد. عامل مهم در تغيير رفتار , ايجادِ انيگزة دروني ِ نيرومندي در فرد است كه از درون ,‌وي را به تكاپو وا دارد. فرد بايد انگيزش تغيير را در خود حسّ كند و با ارادة خود , رفتارش را كم كم عوض نمايد. توجه به اين تدريجي بودن تغيير رفتار , امر مهمي است.
۱۱- به گونه اي عمل نماييد كه او را به مقاومت در برابر خواستة شما وادار نكند و حالت تدافعي به خود نگيرد(۳)۱٫ به جايگاه او در خانواده و محيط كارش , احترام فوق العاده اي قائل شويد. با تلقين هاي مثبت , مي توانيد كم كم رفتارش را اصلاح كنيد. مثال : در زمان و موقعّيت مناسب و در بين گفتگوهاي صميمانة خود به او بگوييد : « من به تو اعتماد كامل دارم و مي دانم كه در روابط با همكارانت , صداقت داري و حدود را رعايت مي كني و به زندگي با تو , افتخار مي كنم ». با زبان نرم و سالم , همراه با احترام و اعتماد ، بدون تندي ، عصبانيّت و خشونت , به آرامي در زمان ديگري , به او بگوييد: « براي اينكه در روابط با همكارانت در موضع اتّهام قرار نگيري و مسائل و حدود عرفي و شرعي را مراعات نمايي , تعادل را در رفتار با همكارانت حفظ كن , در محيط كار بايد فكر انسان به انجام وظيفه اش باشد نه تعريف با همكاران . »
حساسيت را كنار بگذاريد: اصول ارتباطي را رعايت كنيد. براي كاهش حساسيّت , به او احترام بگذاريد. او را درك كنيد و سخنش را بفهميد حساسيت به نيازها و درخواست هاي همسرتان داشته باشيد. فقط به خودتان فكر نكنيد. منظورِ خود را درست به او بفهمانيد. براي انتقال پيام خود , از الفاظ عقلاني و غير احساسي استفاده كنيد.
خود را در جايگاه او قرار دهيد و مسئله را از نگاه او بررسي كنيد. به او هم بگوييد كه مسئله را از نگاه شما , درك كند.

 

پاورقی:

  1. افروز , غلامعلي, روان شناسي رابطه ها, دانشگاه تهران , چاپ دوم, ۸۳ , ص۱۵٫
    ۲٫ افروز, غلامعلي, روانشناسي رابطه ها , ص۱۵٫
    ۳٫ خانواده متعادل، ص۲۰٫

 

 

مدت چهار سال است كه همسرم نمي تواند نزديكي كند و به دنبال درمان بوديم نمي دانم چكار كنم؟ به گناه مي افتم.

مدت چهار سال است كه همسرم نمي تواند نزديكي كند و به دنبال درمان بوديم نمي دانم چكار كنم؟ به گناه مي افتم.

پاسخ:

همانگونه كه خداوند متعال در قرآن كريم مي فرمايد: وَ مِنْ آياتِهِ أَنْ خَلَقَ لَكمْ مِنْ أَنْفُسِكمْ أَزْواجاً لِتَسْكنُوا إِلَيْها وَ جَعَلَ بَيْنَكمْ مَوَدَّةً وَ رَحْمَةً إِنَّ فِي ذلِك لَآياتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكرُونَ(۱) «از نشانه هاي او اين است كه همسراني از جنس خودتان براي شما آفريد، تا در كنار آنان آرامش يابيد و در ميانتان مودت و رحمت قرار داد. در اين نشانه هايي است براي گروهي كه تفكر مي كنند».
يكي از فلسفه هاي ازدواج و تشكيل خانواده، ارضاء نياز و ميل به آرامش، امنيت و آسودگي است. نيازي كه در سرشت آدمي ريشه دارد و بدون ارضاء آن انسان نمي تواند به اهداف و اميال ديگري كه به واسطه آنها خلق شده است، از جمله خودشكوفايي و تكامل، جامه عمل بپوشاند. چرا كه آرامش و امنيت، اساس و پايه هر حركت و پيشرفتي مي باشد.
از آنجايي كه زندگي مشترك زناشويي، داراي فراز و نشيب هاي بسياري است كه آرامش و آسودگي بوجود آمده در زندگي را براحتي دچار دگرگوني و نابودي مي كند، زن و مرد، هر دو وظيفه دارند كه اولا، بر پايه همان سوگند و پيماني كه در زمان عقد و پيوند ازدواج بسته اند، در طي نمودن و غلبه نمودن براين فراز و نشيب ها، در كنار هم و با هم باشند و ثانيا در صورتي كه يك طرف نيز، عمداً و يا سهواً در اين وظيفه كوتاهي نمود، ديگري با صبر و حوصله، ضعف ها و نقص ها را بپوشاند و در فرصت مناسب و با درايت آن را بر طرف نمايد. چراكه امور زيادي از جمله تكامل زن و مرد، تربيت فرزندان و ايجاد نسلي پاك و مفيد و نهايت آن، رسيدن به تقرب الهي، فقط در سايه همراهي و همدلي زن و مرد و گذشت و درايت دو طرف حاصل مي شود و هر جا كه ضعفي بروز نمايد، در رسيدن به اهداف دنيايي و اخروي شان دچار مشكل خواهند شد. بنابراين مي طلبد كه انسان اين همراهي و همدلي را پاس نهد و با ابراز عشق و علاقه خود به همسر و اميد به آينده اي زيبا مشكلات را از پيش رو بردارد.
دوست عزيز پس از اين مقدمه، لازم مي بينم در رابطه با سوال شما توجه تان را به چند نكته جلب نمايم:
۱٫ بي شك، يكي از اميال و نيازهاي فطري هر انساني، كه بايستي به نحو مطلوبي ارضا شود، تا موجبات آرامش روحي و رواني او را به دنبال داشته باشد، ميل و نياز جنسي مي باشد. نيازي كه در صورت ارضاء نشدن، مشكلاتي را براي زن و مرد به همراه خواهد داشت و موجبات تنش و اختلاف را در خانواده فراهم مي نمايد. لذا لازم است كه مشكلات در مسير ارضاء صحيح و كامل اين نياز را، برطرف نمود. بنابراين در وهله اول همسر شما بايستي به يك پزشك متخصص زنان مراجعه نمايد، تا پس از معاينات و بررسي هاي لازم مشخص شود كه آيا علت اين ناتواني جنسي او، فيزيولوژيكي و زيستي است (در مواردي عفونت هاي دستگاه تناسلي زن، عفونت مثانه، كيست هاي رحم و لوله هاي رحم، بد كار كردن غدد و عدم ترشح مطلوب هورمون ها و… مي تواند منجر به ناتواني زن در نزديكي شود و يا به علت دردآور شدن دستگاه تناسلي او، عدم تمايل او به نزديكي را در پي داشته باشد) و يا امور ديگري دخالت دارد؟ مطمئنا اگر علت اين امر فيزيولوژيكي و ناشي از بدكاركردي غدد باشد، با دارو درمان مي شود. اما اگر كه مشخص شود علت اين امر زيستي نيست، به احتمال زياد عوامل روحي و رواني كه تا حد زيادي مي توانند در اين بدكاركردي تاثير داشته باشند، باعث ايجاد چنين مشكلي در او شده اند، بنابراين لازم است كه شما به همراه همسر خود، حضوراً به يك «روانشناس مشاوره جنسي» مراجعه نماييد، يقينا ايشان با شناسايي علل و زمينه هاي ايجاد چنين اختلالي، شما و همسرتان را در رفع و اصلاح اين مشكل كمك خواهد نمود.
۲٫ به اين نكته توجه داشته باشيد كه در بسياري موارد، چنين مشكلاتي، ناشي از ارتباط ناصحيح مرد با همسر خود و عدم ارضاي عاطفي او مي باشد (در مواردي عدم برخورد صحيح كلامي و رفتاري مرد با همسر خود. ارتباط جنسي نامناسب و بدون مقدمه و بدون معاشقه و بدون ملاعبه. و… به مرور زمان موجبات افسردگي روحي زن را به دنبال خواهد داشت، كه در موارد بسياري اين مشكلات در ناتواني و ضعف زن در ارضا جنسي همسر و عدم توانايي او در نزديكي جنسي بروز مي نمايد). يعني در اين موارد مشكل اصلي خود مرد است نه زن، بنابراين سعي نماييد، با تمرين مهارت هاي زندگي (مانند: مهارت هاي كلامي، زناشويي و…) ارتباط عاطفي خود را با همسرتان بهبود بخشيد و مشكلات روحي او را شناسايي نماييد و آنها را رفع كنيد. مطمئناً بهتر و سريع تر مي توانيد با اين مشكلات روبرو شويد و آنها را از بين ببريد. به همين منظور سعي نماييد:
ـ با تندي و خشونت با او برخورد ننمايد، مطمئن باشيد كه همسرتان نيز از اين موضوع رنج مي كشد و او هم مايل است كه به بهترين وجه شما را از همه جهات ارضاء نمايد.
ـ به درد دل هاي او صميمانه گوش فرا دهيد و نشان دهيد كه همدل و همدم او مي باشيد.
ـ به او اين اطمينان را دهيد كه او را دوست داريد و در جهت برطرف شدن اين مشكلات تلاش خود را مي نماييد.
ـ سعي كنيد از هر گونه عمل و گفتاري كه باعث تنش و استرس او مي شود، اجتناب نماييد.
ـ برنامه هاي تفريحي و سرگرمي خود را با همسرتان بيشتر نماييد و سعي كنيد او را به مسافرت خصوصا شهرهاي زيارتي و تفريحي ببريد.
ـ در ايام خاص ميلاد معصومين ـ عليهم السلام ـ ، روز زن، سالروز تولد همسرتان و سالروز ازدواجتان، جشن بگيريد و براي او هديه اي تهيه نماييد.
ـ سعي نماييد عشق و علاقه خالصانه خود را به او ابراز نماييد و به او نشان دهيد كه تكيه گاه مناسب و محكمي براي او مي باشيد.
ـ وقت بيشتري را به همسر خود اختصاص دهيد و تا برطرف شدن نهايي مشكل در كنار او باشيد.
ـ مي توانيد از يك مشاور خانواده جهت راهنمايي بهتر شما در حل شدن مشكلاتتان، كمك بگيريد.
۳٫ نكته اي كه حائز اهميت مي باشد، اين است كه ارضاء جنسي فقط به وسيله نزديكي نيست، بلكه شما ضمن عمل به راهكارهاي بالا تا زماني كه مشكل همسرتان به طور كامل برطرف شود، به گونه هاي ديگر ميل جنسي خود را ارضاء نماييد. براي مثال، مي توانيد با ملاعبه و معاشقه با همسرتان و يا دست ورزي همسرتان با قسمت هاي تناسلي شما و بالعكس، ميل جنسي خود را ارضاء نماييد. خلاصه اينكه ارضاء از راه گناه جايز نمي باشد خصوصاً شما كه مرد هستيد و راهكار شرعي هم وجود دارد.
البته در كنار اين موارد مي توانيد، با اتخاذ راهكارهايي، ميل جنسي خود را نيز تا حدودي كم نماييد. براي مثال:

برنامه ريزي براي اوقات فراغتاوقات فراغت خود را با برنامه هاي مناسب، مثل ورزش، مطالعه و جلسات مذهبي، پر نماييد. حضرت امام صادق ـ عليه السلام ـ در حديث پردامنه «مفضل» مي فرمايند: «… وهكذا الانسان لو خلا من الشغل لخرج من الاشر والعبث والبطر الي ما يعظم ضرره عليه و علي من قرب منه…. … و همين گونه انسان اگر بي كار و فارغ باشد، به بيهودگي و سرمستي دچار مي شود و بر اثر آن به مسايلي مبتلا مي شود كه زيان آن هم بر خود و هم بر نزديكان او سنگيني خواهد كرد…».(۲)

توجه به نماز و اعمال عباديبه اعمال عبادي خصوصا اقامه نماز و قرائت قرآن اهميت بيشتري دهيد. در روايت شريفي امام علي ـ عليه السلام ـ فرمودند: «كتاب خداوند تبارك و تعالي را بياموزيد. زيرا كه آن نيكوترين سخن و رساترين اندرز است و قرآن را بفهميد، زيرا كه آن بهار دلهاست و از نور آن شفا جوييد، زيرا كه شفا بخش بيماري هاي سينه هاست، و آن را نيكو تلاوت كنيد، زيرا كه بهترين داستان است».(۳)

ورزش سعي كنيد ورزش كنيد. زيرا ورزش باعث مي شود، انرژي بدن متعادل شود و بدن كمتر تحريك گردد.

روزهاگر بتوانيد چند روز در ماه را روزه بگيريد. زيرا در كنترل شهوت و غريزه جنسي بسيار موثر مي باشد.

دائم الوضو بودنسعي نماييد دائم الوضو باشيد. زيرا آرامش معنوي بسيار زيبايي را نصيب شما مي نمايد.
توجه: در صورت نياز مجدداً با ما مكاتبه نماييد و يا مي توانيد با شماره تلفن ۰۹۶۴۰ مركز ملي پاسخگويي، تماس حاصل نماييد و از مشاوران تلفني اين مركز راهنمايي هاي لازم را كسب كنيد.
اميدوارم كه زندگي پر شور و نشاط و فعالي را تجربه نماييد و هر لحظه گامي بلند در جهت رشد و شكوفايي و تقرب الهي برداريد، انشا الله.

 

پاورقی:

  1. روم : ۲۱٫
    ۲٫ مجلسي، محمد باقر، بحارالانوار، تهران، انتشارات دارالکتب الاسلاميه، ج۳، ص۸۷
    ۳٫ محمدي ري شهري، محمد، منتخب ميزان الحکمه، ج۲، ص۸۲۳، ح۵۱۶۱٫

 

من رابطه جنسي بر قرار كرده ام و اكنون پشيمان هستم، تكليف چيست؟

من رابطه جنسي بر قرار كرده ام و اكنون پشيمان هستم، تكليف چيست؟

پاسخ

اين رابطه در صورتي حرام است و نياز به توبه دارد که محرم نباشيد و عقد نکرده باشيد. در اين صورت اگر چه شما به گناه كبيره اي آلوده شده ايد، ولي به اين دليل كه كاملا پشيمان هستيد و تصميم قاطع به ترك چنين گناهاني داريد، از توبه كنندگان واقعي محسوب مي شويد و نه تنها خداوند از شما متنفر نيست بلكه به فرموده خود توبه كنندگان را دوست دارد. ان الله يحب التوابين و يحب المتطهرين. توبه از اعمال و گناهاني چون زنا، به پشيماني و ترك واقعي آنها است.

گناه، يعني پشت به خدا كردن و در راهي رفتن كه انسان را از خدا دور مي كند. اثر معنوي اين دور شدن از خدا، تاريك شدن دل است، زيرا خداوند نور آسمان و زمين است -الله نور السموات و الارض- و دور شدن از خدا، يعني دور شدن از نور و تاريك شدن باطن انسان. توبه در مقابل آن است. يعني بازگشت از راه تاريك گذشته و حركت به سوي نور خداوند كه خوب طبعا اثرش نوراني شدن انسان است و تاريكي هاي گذشته با نور الهي كه بر دل مي تابد از بين خواهد رفت.

 پاره‏اى از روايات اركان توبه نصوح را چهار چيز شمرده‏اند: ۱٫ ندامت قلبى ۲٫ استغفار با زبان ۳٫ كردار نيك و كنار گذاشتن گناه ۴٫ عزم بر عدم بازگشت به گناه. توبه‏ به ضميمه عمل صالح که گناهان را به حسنات تبديل مى‏كند، توبه‏اى است كه هرگز شكسته نشود. به كار بستن اين راه كارها، براى تبديل سيئات به حسنات، دشوار مى‏نمايد؛ ولى ناممكن نيست و انسان نبايد از رسيدن به اين مرتبه نوميد گردد. بنابراين براى آنكه خداوند گناهان گذشته ما را ببخشد و آن‏ها را به حسنه تبديل كند بايد اولاً از انجام گناهان گذشته پيشمان بود؛ ثانياً با اعمال صالح اثرات توبه را در وجود خود مستقر سازيم.

ابو حامد غزالى در كتاب احياء چنين مى‏گويد : اگر معنى قبول را فهميده باشى شك نخواهى داشت كه هر توبه صحيحى پذيرفته و مقبول است. كسانى كه به نور بصيرت مى‏بينند، و از انوار قرآن مدد مى‏گيرند، مى‏دانند كه هر قلب سليمى مقبول خدا و در آخرت در جوار او بهره‏مند از نعمت اوست، و آمادگى دارد كه با چشم خود به وجه اللّه بنگرد. و مى‏دانند كه قلب در اصل، سليم آفريده شده است زيرا هر نوزادى با فطرت خدا پرستى آفريده مى‏شود امّا آن سلامت توسط كدورتى كه گرد و غبار گناهان بر آن ايجاد مى‏كنند از دست مى‏رود . و مى‏دانند كه آتش ندامت اين كدورت و غبار را از بين مى‏برد و نور حسنه ظلمت سيئة را از بين مي برد .

ظلمت معاصى طاقت مقابله با نور حسنات را ندارد، همچنان كه ظلمت شب در مقابل نور روز، و همچنانكه كدورت چرك در مقابل سفيدى صابون .

همانطور كه اگر انسان با لباسى كه در تن دارد دست به كارهاى پست بزند لباسش كثيف مى‏شود، و چون آن را با آب گرم و صابون بشويد پاكيزه مى‏شود، بكار بردن قلب در شهوات، آن را كثيف مى‏كند و چون آن را با آب اشك و آتش ندامت بشويد پاكيزه و طاهر خواهد شد، و هر قلبى پاكيزه و طاهر شد مقبول است، مگر آن كه چرك، چنان در طول زمان متراكم شود كه در متن لباس نفوذ كند. كه در اين صورت صابون قادر به دفع و ازاله آن نيست. گناهان نيز اين چنينند كه چون بر قلب متراكم شوند، و لايه‏اى از پليدى تشكيل دهند، ديگر راه بازگشت و توبه وجود ندارد .

گاهى انسان با زبان مى‏گويد توبه كردم ولى به لباسشويى مى‏ماند كه با زبان بگويد لباس را شستم و وارد عمل نشود، همانطور كه اين كلام لباس را تميز نمى‏كند و نمى‏تواند صفت موجود در آن را عوض كند، مگر ضد آن صفت را در آن ايجاد نمايد، آن كلام هم باعث سفيدى قلب نمى‏شود.

براي جبران، سعي كنيد تاريكي حاصل در قلب را با معنويت و انجام كارهاي خوب پاك نماييد و هر وقت ياد گناهان خود افتاديد استغفار كنيد و از خداوند بخشش بخواهيد. خداوند مهربان و آمرزنده است در صورت توبه و جبران، ديگر نگران عذاب و رحمت خداوند نباشيد.

در  ادامه خوب است توجه داشته باشيد كه هر گناهي قابل توبه است و خداوند خود فرموده است : A}[ان الله يغفر الذنوب جميعا{A; خداوند همه گناهان را مي آمرزد. در برخى موارد مانند غيبت و تهمت طلب رضايت از غيبت شونده نيز در صورت امكان لازم است، ولى در مورد گناهانى همچون زنا، پشيمانى واقعي، تصميم بر عدم تكرار و طلب مغفرت از خداوند براى توبه كافى است.

در آيه ۷۰ سوره فرقان بيان شده است: A}[إِلاَّ مَنْ تابَ وَ آمَنَ وَ عَمِلَ عَمَلاً صالِحاً فَأُوْلئِكَ يُبَدِّلُ اللَّهُ سَيِّئاتِهِمْ حَسَناتٍ وَ كانَ اللَّهُ غَفُوراً رَحِيماً؛{A مگر كسانى كه توبه كنند و ايمان آوردند و عمل صالح انجام دهند كه خداوند گناهان آنان را به حسنات تبديل مى‏كند؛ و خداوند همواره آمرزنده و مهربان است]. بنابراين نبايد اينچنين نگران و نااميد باشيد، حتما خداي متعال شما را دوست دارد. اگر دوست نداشت توفيق ترك گناه و همچنين چاره جويي براي جبران آن را به شما نمي داد.

قرآن مجيد مى‏فرمايد: [و هُو الّذِى يقْبل التّوبه عن عِبادِه] او كسي است كه توبه را از بندگان خود مي پذيرد.(۴۲: ۲۵).

و مى‏فرمايد: [غافِرِ الذّنْبِ وَ قابِلِ التَّوبِ] خداي متعال بخشنده گناهان و توبه پذير است(۴۰: ۳).

امام باقر عليه السلام به محمد بن مسلم چنين مى‏فرمايد: وقتى كه مؤمن توبه مى‏كند، گناهان قبل از توبه‏اش بخشيده مى‏شود، پس او بايد براى بعد از توبه عمل كند. ولى آگاه باشيد بخدا قسم اين مزيت فقط براى اهل ايمان است .

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

فهرست